Nghiên cứu, tổng hợp

Trong những năm qua, cùng với sự phát triển của xã hội hiện đại bên cạnh những vấn đề nóng hổi đang được dư luận cả nước quan tâm như vấn đề giáo dục, y tế, tham nhũng,… thì vấn đề bạo lực gia đình và bất bình đẳng giới hiện nay vẫn là những vấn đề đang gây nhiều bức xúc trong xã hội. Việc tuyên truyền, phổ biến, giáo dục về Luật Phòng, chống bạo lực gia đình và Luật Bình đẳng giới không đơn giản chỉ là việc cung cấp, giới thiệu những nội dung cơ bản của Luật mà quan trọng hơn là tuyên truyền để nâng cao nhận thức cho mọi tầng lớp nhân dân về giới, bình đẳng giới và các vấn đề liên quan đến bạo lực gia đình. Bởi nguồn gốc sâu xa của tình trạng bất bình đẳng giới và bạo lực gia đình nằm chính ở tư tưởng, nhận thức của một số người dân mà chủ yếu ở vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc thiểu số. 

Sau khi Luật Phòng, chống bạo lực gia đình, Luật Bình đẳng giới ra đời, Ủy ban nhân dân tỉnh Hòa Bình đã kịp thời ban hành các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn triển khai thi hành các Luật tới các cấp, các ngành, đoàn thể trong toàn tỉnh. Theo báo cáo thống kê của các huyện, thành phố năm 2015 toàn tỉnh xảy ra 520 vụ, đến năm 2018 xảy ra 275 vụ bạo lực gia đình, trong đó 52,7% số vụ là bạo lực về tinh thần; 30,9% số vụ là bạo lực về thân thể; 12% bạo lực về kinh tế; 4,36% bạo lực về tình dục. Nạn nhân bị bạo lực gia đình chủ yếu là nữ 225/275 chiếm 81,8%, trong đó nạn nhân từ 60 tuổi trở lên 50/275 chiếm 18,2%; hình thức góp ý, phê bình tại cộng đồng dân cư 166 người, khởi tố 04 vụ (04 bị can), áp dụng biện pháp cấm tiếp xúc 02 người, xử phạt cảnh cáo 18 người, xử phạt vi phạm hành chính 91 người, số người còn lại đã được các tổ hòa giải ở cơ sở giải quyết.

Bên cạnh những kết quả đã đạt được trong việc triển khai thực hiện các văn bản Luật này còn một số tồn tại như: Công tác lãnh đạo, chỉ đạo triển khai thi hành các Luật này của một số cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương còn lúng túng, chưa đề ra được chủ trương, biện pháp cụ thể. Tình hình bạo lực năm 2018 tăng 40 vụ so với năm 2017. Trong những con số nêu trên, số nạn nhân bị bạo lực thân thể chiếm đa số vì có vết tích để lại, còn bạo lực về tinh thần và bạo lực về tình dục rất khó để phát hiện, nhất là bạo lực tình dục rất ít chị em chia sẻ. Các vụ bạo lực xảy ra xuất phát từ nguyên nhân chính là do bất bình đẳng giới, cụ thể các vụ điển hình: năm 2015 có 02 vụ đặc biệt nghiêm trọng xảy ra tại huyện Cao Phong (01 vụ do cháu nội mua 6 lít xăng về đổ xung quanh nhà và châm lửa đốt, hậu quả cả hai ông bà tử vong và 01 vụ bé trai 5 tuổi bị mẹ đẻ và người tình đánh vỡ gan, vỡ tá tràng, gãy xương sườn); năm 2017 có 02 vụ: 01 vụ tại Trị trấn Cao Phong, do chồng đi uống rượu say về bị vợ đánh tử vong và 01 vụ ở Tân Lạc do sô sát chồng giết vợ đang mang thai tại xã Ngổ Luông; năm 2018 có 03 vụ xảy ra tại huyện Kim Bôi và Lạc Sơn (01 vụ xảy ra ngày 20/01/2018 tại xóm Cuối, Bình Sơn, Kim Bôi bố đẻ sinh năm 1984 đã có hành vi hiếp dâm con gái sinh năm 2005; 01 vụ xảy ra ngày 25/7/2018 tại xóm Cốc, Vĩnh Đồng, Kim Bôi bố đẻ sinh năm 1981 đã có hành vi hiếp dâm con gái sinh năm 2006; 01 vụ xảy ra vào đầu năm 2018 tại xóm Chẹ, Ân Nghĩa, Lạc Sơn, ông nội sinh năm 1938 đã thực hiện hành vi hiếp dâm cháu nội sinh năm 2008). Phòng PC02 Công an tỉnh đã điều tra làm rõ, khởi tố các vụ án; năm 2019 có 02 vụ xảy tại huyện Kim Bôi (01 vụ xảy ra ngày 01/02/2019 bố đẻ trú tại xóm Gò Mu, Kim Tiến đã thực hiện hành vi hiếp con gái sinh năm 2004 và 01 vụ xảy ra ngày 01/3/2019  bố nuôi trú tại Đú Sáng, Kim Bôi đã có hành vi hiếp con nuôi sinh năm 2005); Mặt khác một số địa phương công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về phòng, chống bạo lực gia đình, bình đẳng giới chưa được quan tâm, không thường xuyên, chưa thu hút được nhiều nam giới tham gia. Việc báo cáo, thu thập thông tin về bình đẳng giới và bạo lực gia đình của một số Sở, Ban, ngành và địa phương báo cáo, thống kê còn chậm, thậm chí còn thiếu chính xác. Kinh phí hàng năm chưa đáp ứng được nhu cầu thực tế trong việc triển khai ở địa phương. Đội ngũ cộng tác viên, tuyên truyền viên ở cơ sở chưa có mà chủ yếu là kiêm nhiệm, đa phần do bí thư chi bộ, trưởng thôn, trưởng ban công tác mặt trận hoặc chi hội trưởng Hội phụ nữ thôn thực hiện nhưng chưa được hưởng thù lao và không được đào tạo bài bản về chuyên môn, nghiệp vụ.  

Nguyên nhân: Một số cấp ủy, chính quyền địa phương chưa thực sự quan tâm đến công tác phòng, chống bạo lực gia đình và bình đẳng giới, hiệu quả công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức pháp luật về phòng, chống bạo lực gia đình còn hạn chế; Việc tuyên truyền, vận động nhân dân thực hiện đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước tuy đã được triển khai nhưng một số cơ sở cấp ủy, chính quyền chưa quan tâm đúng mức. Công tác báo cáo, thu thập thông tin số liệu về gia đình và phòng, chống bạo lực gia đình, bình đẳng giới theo các biểu mẫu khá nhiều nội dung và khó hiểu, rất khó khăn cho cán bộ cơ sở về việc phân tích thu thập các số liệu. Đội ngũ cán bộ thực hiện công tác gia đình; bình đẳng giới ở cơ sở không ổn định, 100% cán bộ làm công tác gia đình cấp huyện và cấp xã là kiêm nhiệm, không có cán bộ chuyên trách. Kinh phí đầu tư từ ngân sách Nhà nước cho công tác bình đẳng giới ở nhiều cơ quan, đơn vị không có chỉ lồng ghép, kinh phí thực hiện công tác gia đình và phòng, chống bạo lực gia đình còn hạn chế, nhiều địa phương không có nên chưa đáp ứng được yêu cầu hiện nay.

Để tiếp tục nâng cao hiệu quả thi hành các Luật trong thời gian tới trên địa bàn tỉnh Hòa Bình, chúng ta cần tập trung làm tốt một số nhiệm vụ, giải pháp sau:

- Tiếp tục thực hiện có hiệu quả các quy định của pháp luật về phòng, chống bạo lực gia đình, bình đẳng giới trong gia đình, xây dựng gia đình no ấm, tiến bộ, hạnh phúc, góp phần ngăn chặn, đẩy lùi các vụ bạo lực gia đình.

- Phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể các cấp tổ chức các hoạt động tuyên truyền, phổ biến các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của nhà nước về công tác xây dựng gia đình trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động các tầng lớp nhân dân xóa bỏ những hủ tục, tập quán lạc hậu trong đời sống hàng ngày. Huy động sự tham gia tích cực của nam giới trong phòng, chống bạo lực gia đình và bình đẳng giới.

Kiên quyết xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về bình đẳng giới và bạo lực gia đình theo quy định của pháp luật.

Kịp thời biểu dương, khen thưởng các cá nhân, gia đình, dòng họ, cộng đồng, cơ quan, tổ chức tham gia có hiệu quả trong công tác phòng, chống bạo lực gia đình và bình đẳng giới./.

Tin mới

Các tin khác

Viết bởi Nguyễn Ngọc Tú